| مستهلك شدن طنابهاي كوهنوردي |
|
|
| نویسنده مدیر | |
|
كهنه شدن طنابها وابسته به استفاده شدنشان است. فشار واردهي طناب در شكستگيهاي تيز صخرهها، در خم اسيلنکها و در شكستگياي كه در هشت زیر بار وزن فرد متصل به آن پيدا ميكند به مرور زمان طناب را خراب ميكند. همچنين طنابهاي كوهنوردي به مرور زمان كوتاه هم ميشوند و اين كاهش طول گاه تا %10 ميرسد. مستهلك شدن طناب به صورت انبار شده گرچه وجود دارد اما در برابر استهلاك حاصل از استفاده ناچيز است. در چنين حالتي طنابها ممكن است تغيير رنگ بدهند اما اغلب آسيبي به توان و مقاومت آنها روي تيغهها وارد نميشود چون از 1960 هم نايلونها و پرلونهاي به كار رفته در طنابها مقاوم هستند. در هنگام استفاده از طناب به ياد داشته باشيد طنابي كه مدتي است استفاده شده توان ايمنياش كمتر از طنابي است كه 10 بار استفاده شده و آن كمتر از طنابي كه 1 بار استفاده شده و آن هم كمتر از يك طناب نو پس هميشه به ياد داشته باشيد اگر ميخواهيد از حداكثر امنيت (كه هرگز %100 نيست) برخوردار باشيد بايد در هر برنامه از يك طناب نو استفاده كنيد. كاري كه از عهده يك ميليونر هم برنميآيد!! حتي يك طناب نو هم ممكن است در يك سقوط بر روي يك تيغه بد و تنها وقتي سنگنورد كمي اضافه وزن دارد پاره شود. البته احتمال چنين پيشامدي از نظر آماري بسيار پايين است. مثلاً در 17 سال گذشته بين همه كوهنوردان آلماني و اطريش فقط يك نفر بوده است، كه با درنظر گرفتن هزاران سقوطي كه در طي اين سالها اتفاق افتاده است قطعاً رقم خيلي پايين است. خوشبختانه برخلاف طنابهاي قديم طنابهاي امروزي احتمال پاره شدن در محل گرهها،كارابين و يا ابزار فرود را ندارند. حتي براي طنابهاي 10 تا 15 ساله هم اين احتمال صفر در نظر گرفته ميشود. (حتي براي اطمينان بيشتر اين آزمايش روي طنابهاي 25 و 30 ساله هم انجام شد). طناب را نبايد وقتي استفاده كرد كه رويه آن از بين رفته باشد و هسته طناب ديده شود. در صورت استفاده از چنين طنابي آسيب رويه به سرعت كامل ميشود. حتي چنين طنابي جز در موقع سقوط روي يك تيغه برنده مشكلي نخواهد داشت اما استفاده از آن به هيچ وجه عاقلانه نيست. وقتي طنابي به مرحلهاي ميرسد كه شما از قدرت آن مطمئن نيستيد ميتوانيد از طناب براي حمايتهاي كوتاه، حمايت در كوه و يا يخچالها استفاده كنيد. جايي كه همين طناب با اطمينان سالها قابل استفاده خواهد بود. نكته: در همه موارد فني طناب پاره ميشود سمتي كه هسته طناب در آن مشخص است به فرد پيشرونده متصل بوده و سمتي كه هسته آن جدا شده مربوط به شخص حمايتچي. يكي از قاتلهاي طنابها اسيدها هستند. در سالهاي اخير مواردي در بريتانيا، آلمان، اطريش و آمريكا و كانادا گزارش شدهاند كه در آنها اسيدسولفوريك باعث تخريب بوده است. تنها در يك مورد احتمال ميرود كه اسيد موجود از باطريهايي كه در مجاورت طناب بودهاند حاصل شده و در بقيه موارد منبع آن مشخص نيست. خطر آسيبهاي اسيدي (صدها نوع اسيد) در اين است كه وجود آنها قابل رؤيت نيست و طناب سالم به نظر ميرسد تا وقتي كه .... قوانين PPE (وسايل حمايتي شخصي) در اتحاديه اروپا توليدكنندگان را موظف ميكند كه طول عمري را براي طنابها مشخص كنند. اين علائم اغلب به صورت زير هستند: 4 سال در صورت استفاده كم، 2 سال در صورتي كه اغلب استفاده شود، 1 سال در صورت استفاده زياد. 1 سؤال اين است كه استفاده كم و يا زياد دقيقاً يعني چقدر؟؟ تجربه نشان ميدهد نميتوان خيلي روي اين كلمات و سالها تكيه كرد. نتيجه بحث اينكه: اگر ميخواهيد مطمئن باشيد كه از سنگنوردي هميشه جان سالم به در خواهيد برد خيلي ساده بايد هرگز سقوط نكنيد تا طناب روي يك بدنه تيغ مانند تحت فشار قرار نگيرد و همچنين هرگز آلوده به اسيد نشود. توصيه من براي كاهش خطر پاره شدن طناب و سقوط استفاده از 2 نيم طناب 8 mm × 9mm × 2 است. تا امروز هرگز ركوردي مبني به پاره شدن هر دو طناب و سقوط كوهنورد گزارش نشده است. نويسنده اين مطلب پيت شوبرت رئيس كميسيون ايمني UIAA است. عاشق آلماني طبيعت كه همچنين مسئوليت دپارتمان تحقيقات ايمني كلوب آلپينيستهاي آلمان و بسياري سمتهاي مرتبط ديگر را در اختيار دارد. نقل از: پيت شوبرت در UIAA سال 2000 ترجمه و تلخيص: فريدون فرقاني |
